(Tekst: Marco Stoovelaar; Foto's: Noord-Hollands Archief/Fotopersbureau De Boer (Cees de Boer), Marco Stoovelaar & onbekende fotografen)
IN MEMORIAM
...Leo Kops...
(1936 - 2026)
(© Foto: Privé-foto) |
 Haarlem Nicols-icoon & oud-international Leo Kops ('De Stofzuiger') overleden
English
 HOOFDDORP -
Leo Kops, die in drie decennia (1954-1970) in de hoogste Nederlandse honkbalcompetitie speelde, is op maandag 28 september op 90-jarige leeftijd in zijn woonplaats Hoofddorp overleden.
Kops speelde in de eerste succesvolle seizoenen van Haarlem Nicols, met wie hij driemaal landskampioen werd en waarvan hij één van de club-iconen werd.
In 1966 schreef Haarlem Nicols geschiedenis door als eerste Nederlandse sportclub ooit een Europa Cup te winnen.
Leo Kops won ook een landstitel met EDO en EHS.
Leo was eind jaren vijftig en in de jaren zestig ook een vaste waarde in het Nederlands Honkbal Team en won zes Europese titels.
In die jaren was Leo zonder twijfel de beste korte stop van Nederland en waarschijnlijk van heel Europa.
Hij wordt nog steeds beschouwd als één van de beste aller tijden.
Zijn verdedigende kwaliteiten leverden hem de bijnaam 'De Stofzuiger' op.
In 1969 ontving Leo het Bondsonderscheidingsteken van de Koninklijke Nederlandse Honkbal Bond.
De herdenkings- en afscheidsplechtigheid voor Leo Kops zal plaatsvinden op maandag 5 oktober om 15:00 uur in Crematorium Haarlemmermeer, gelegen aan de Hoofdweg 1100 in Nieuw-Vennep.
Na afloop is er een samenzijn om het leven van Leo te vieren.
Leonardus Hendrikus Pieter (Leo) Kops werd geboren op 19 januari 1936 in Haarlem.
In deze stad woonde Leo niet alleen vele jaren, maar speelde hij ook zijn hele carrière.
Op achtjarige leeftijd begon Leo met voetballen bij de plaatselijke club EDO, waar hij enkele jaren later ook begon met honkbal.
Vanaf 1954 speelde Leo 17 seizoenen in de hoogste Nederlandse honkbalcompetitie.
In 1954, op 18-jarige leeftijd, maakte Leo zijn debuut in het eerste team van EDO.
Dat team was één van de Haarlemse clubs die in de Eerste Klasse speelden, destijds de hoogste afdeling.
De naam van deze klasse werd een paar jaar later gewijzigd.
Tot Leo's teamgenoten in zijn eerste seizoen behoorden zijn broer Jan Kops, Jan van der Berg, Sjoerd Feenstra, Andries Mul, Piet de Nieuwe, Gé Smit en Dolf de Zwart.
Later voegden Hans Arnoldy, Chris Berends, Bud van Leuven en Doby Peters zich daar ook bij aan.
Omdat Leo ook een getalenteerde voetballer was, mocht hij aanvankelijk in april 1955 geen honkbal spelen, net zoals zijn teamgenoot Andries Mul.
Op dat moment liep het voetbalseizoen bijna ten einde.
Maar toen het honkbalseizoen in het eerste weekeinde van mei van start ging, stond Leo Kops echter gewoon in de basisopstelling.
Overigens was Reindert Cats, destijds de voormalige voorzitter van de voetbalafdeling van EDO, coach tijdens het honkbalseizoen van 1957.
Vanaf het begin toonde Leo zijn verdedigende kwaliteiten.
Hij was ook één van de werpers, maar groeide al snel uit tot de vaste korte stop.
Naast zijn verdedigende vaardigheden was Leo ook een solide slagman, die niet alleen contact maakte, maar ook krachtig kon slaan.
En dat maakte hem zonder twijfel een allround speler.
Leo deelde zijn aanvallende kracht regelmatig met zijn broer Jan.
Begin mei 1957 schreef de krant De Telegraaf over een 'zes-honkslag' tijdens EDO's 5-4 nederlaag tegen TYBB.
Met de 'zes-honkslag' doelde de schrijver op het scoren van EDO's vierde punt, dat tot stand kwam door twee opeenvolgende driehonkslagen van Jan en Leo.
In 1958, toen de hoogste afdeling werd omgedoopt tot Hoofdklasse, was Bud van Leuven coach van EDO en waren Roel Hopman en Jan Molleman ook bij het team gekomen.
Vanaf dat jaar werden Leo's kwaliteiten als korte stop regelmatig in krantenberichten genoemd.
Op 16 augustus van het seizoen 1958 werd een mijlpaal bereikt in de geschiedenis van EDO.
Op die koude zaterdagmiddag won EDO met 5-0 in een cruciale wedstrijd tegen OVVO, één van de sterkste teams.
Maar het was niet alleen een shutout-overwinning, de 20-jarige Doby Peters gooide ook een No-Hitter!
De verdediging van EDO was geweldig, maar de aanval was dat ook, want het team sloeg acht hits tegen de befaaamde werper Han Urbanus, die toen al een legendarische pitcher was.
Dolf de Zwart sloeg een homerun op Urbanus, die ook twee honkslagen moest incasseren van Leo, Roel Hopman en Gé Smit.
In de achtste inning was OVVO dicht bij zijn eerste honkslag.
Met Max Rietbergen op het honk sloeg pinch-hitter Aart Kruijs de bal diep het midveld in, maar daar rende Jan Molleman achteruit en maakte een fantastische vangbal tegen het hek om de No-Hitter te redden!
Een paar weken later veroverde EDO zijn eerste kampioenstitel en won ook de KNHB-Beker.
Het jaar daarop (1959) kende EDO een teleurstellend seizoen en degradeerde.
...De infielders van het Haarlem Nicols-team 1964...
...Boudewijn Maat (1B), Simon Heemskerk (1B), Dolf de Zwart (3B),...
...Herman Beidschat (2B/3B/P), Leo Kops (SS) en Piet de Nieuwe (2B/SS)...
(© Foto: Noord-Hollands Archief/Fotopersbureau De Boer (Cees de Boer)) |
Omdat Leo Kops sinds 1957 ook de vaste korte stop van het Nederlands Team was geworden, wilde hij graag in de hoogste afdeling blijven spelen.
Na het seizoen van 1959 koos hij er daarom voor om voor EHS te gaan spelen, een andere club uit Haarlem.
Dat team werd gecoached door Gé Hoogenbos, die bekend stond om zijn innovatieve ideeën.
Bij EHS, dat de bijnaam Bulldogs had, werd Leo teamgenoot van enkele ervaren spelers, zoals Nol Houtkamp, Martin Jole, Gé Oosterbaan, Joop Schuitemaker, Ben Tromp en Nico Tromp, maar ook van aanstormende talenten, waaronder Fred Ausma, Wim van Dusschoten, Ruud Kramer en Herman Beidschat, die de meest dominante werper van de jaren zestig zou worden.
Halverwege juli in het seizoen 1960 was EHS nog ongeslagen toen het een verrassende 3-0 nederlaag leed tegen HHC, eveneens uit Haarlem.
De ervaren rechtshandige werper Jan Smidt was Herman Beidschat de baas, domineerde en hield EHS bijna zonder hits.
In de zevende inning was het Leo Kops die Smidt's No-Hitter brak en de enige honkslag voor zijn rekening nam.
In mei 1961 zorgden Smidt en Beidschat opnieuw voor een spannend pitching-duel tegen elkaar.
Ditmaal won HHC nipt van EHS met 2-1.
In de vierde inning scoorde Kops op een honkslag van Gé Oosterbaan, waardoor EHS met 1-0 voor kwam te staan.
Dat punt bleek voldoende, want Beidschat gooide 13 strikeouts en stond slechts drie hits toe in de eerste acht innings.
Maar in de negende inning sloeg HHC toe.
Met één out sloeg Richard van Reyssen een single en Jan Wemerman een double, waarbij hij net een homerun miste.
Met twee uit stond Beidschat op twee slag op powerhitter Henk Talens, die de volgende worp door de linkerkant van het infield sloeg, net buiten het bereik van korte stop Leo Kops, het linksveld in.
Die klap bracht de score in evenwicht en toen er een fout volgde, kon Wemerman het winnende punt scoren.
Twee maanden later stonden EHS en HHC opnieuw tegenover elkaar, net zoals Beidschat en Smidt.
Deze keer won EHS met 4-0, waarbij Beidschat tot 16 keer drie slag kwam (waaronder Talens drie keer) en een one-hitter gooide.
Leo Kops speelde een belangrijke rol in de aanval, want hij droeg bij aan alle vier de punten.
In het begin van de wedstrijd sloeg Kops Ben Tromp binnen met een double, waarna hij zelf scoorde op een klap van Beidschat.
In de vijfde inning scoorde Tromp op een stootslag van Kops.
En in de zevende inning scoorde Kops zelf op een stootslag van Beidschat.
Op 26 augustus 1961 speelde Leo Kops in zijn tweede No-Hitter toen EHS EDO met 4-0 versloeg.
In deze wedstrijd gooide Herman Beidschat 19 keer drie slag en miste hij een Perfect Game doordat er twee fouten werden gemaakt.
...Leo Kops (midden) met Joop Schuitemaker (links) en...
...Boudewijn Maat (rechts) tijdens de huldiging nadat...
...Haarlem Nicols in 1965 landskampioen was geworden...
(© Foto: NH Archief/Fotopersbureau De Boer (Cees de Boer)) |
In 1962 wordt Leo Kops benoemd tot field-captain van EHS, waar toen ook John Busch, Ton van Esveld, Simon Heemskerk, Nico van Heemskerk, Leo Jacobs en Jan van Wijk deel van uitmaakten.
Het was de eerste keer in de Nederlandse honkbalgeschiedenis dat een team een field-captain benoemde.
Intussen speelde Leo ook nog steeds voetbal.
Bij Bloemendaal, dat in de Vierde Klasse uitkwam, speelde Leo samen met Herman Beidschat, Nol Houtkamp en Ben Tromp om in de winterstop in vorm te blijven.
Bloemendaal won het kampioenschap en plaatste zich voor een promotie-competitie, die samenviel met het honkbalseizoen.
Tromp koos voor voetbal, Houtkamp voor honkbal.
Beidschat en Kops vonden beide sporten leuk.
Echter, eind mei krijgen ze geen toestemming om te voetballen van Nederlands Team-Manager Ron Fraser, omdat de Amerikaan wil voorkomen dat ze een maand voor het Europees Kampioenschap geblesseerd raken.
Met EHS verovert Kops de honkbaltitel en na het seizoen eindigt hij op de tweede plaats voor de MVP-award, achter Boudewijn Maat van Schoten.
Eveneens na het seizoen stapt Gé Hoogenbos op als coach van EHS vanwege een verschil van inzicht met het clubbestuur.
En zo wordt het team in 1963 gecoached door Joop Schuitemaker, geassisteerd door Leo Kops, die beiden ook als speler actief blijven.
Na het seizoen van 1963 fuseerden EDO en EHS en dat werd Haarlem Nicols.
Het was Gé Hoogenbos die het idee opperde om een competitief en sterk Haarlem's team te vormen.
Haarlem Nicols werd inderdaad zeer succesvol en was tot begin jaren negentig het meest toonaangevende honkbalteam van Nederland.
In het seizoen van 1964 werd Hoogenbos de eerste Manager die vanuit de dug-out coachte.
Bij de creatie van Nicols gingen de beste spelers van EDO en EHS voor de nieuwe club spelen, maar er werden ook enkele nieuwe spelers van andere clubs aangetrokken.
Onder hen waren Boudewijn Maat, Ton Terneuzen en Jules de Pierre (die tevens Assistent Coach was).
Leo Kops werd ook herenigd met Roel Hopman, Jan Molleman, Piet de Nieuwe en Dolf de Zwart, zijn voormalige teamgenoten bij EDO.
Kops is één van de EHS-spelers in het nieuwe team, samen met Fred Ausma, Herman Beidschat, John Busch, Simon Heemskerk, Gé Oosterbaan, Joop Schuitemaker en Ben Tromp.
Leo blijft aanvoerder van het team.
In 1964 opende Haarlem Nicols het seizoen met een 5-2 overwinning op OVVO.
In mei versloeg het team regerend kampioen Sparta met 5-0 voor 4.000 toeschouwers in Rotterdam.
Leo Kops leverde daarbij een belangrijke bijdrage.
Nicols opende de score in de zesde inning toen Herman Beidschat scoorde op een triple van Simon Heemskerk, die vervolgens scoorde op een squeeze play van de snelle Leo Kops, die zelf ook op de honken kwam.
Even later scoorde Leo op een fout.
In de zevende inning scoorden Heemskerk en Kops op een honkslag van Ben Tromp.
In 1965 voegden Robert Maat en Ricky Placidus zich bij Nicols, dat voor het eerst de kampioenstitel veroverde.
...In 1966 is Haarlem Nicols het eerste team met spelersnamen...
...op het uniform, zo tonen Ricky Kersout en Leo Kops...
(© Foto: onbekende fotograaf) |
Een jaar later (1966) waren Bob Estavillo, Mink Ferwerda, Johnny Jonkers, Ricky Kersout, Cees Kuyer en Jan-Dick Leurs nieuwkomers in het team.
In de openingswedstrijd van het seizoen versloeg Nicols Schoten met 1-0.
In die wedstrijd stond Leo tegenover zijn broer Jan.
In de vierde inning kwam Jan aan slag met de honken vol, maar werd uitgevangen.
In de achtste inning scoorde Leo het enige punt.
Hij bereikte het eerste honk met een honkslag, schoof op na sac-bunts van Beidschat en Heemskerk en scoorde vervolgens op een honkslag van Placidus.
In augustus 1966 zorgde Haarlem Nicols een spectaculaire prestatie door als eerste Nederlandse sportclub ooit een Europa Cup te winnen.
Op eigen veld, in het Pim Mulier Stadion, versloeg Nicols Europhon Milano (Italië) met 10-4.
Ton Terneuzen was de winnende werper en sloeg een 3-run homerun.
Robert Maat, Herman Beidschat en Boudewijn Maat sloegen ook een homerun.
In 1967 werd Ben Tromp de nieuwe Hoofd Coach.
Leo verhuisde naar het outfield, terwijl Johnny Jonkers de nieuwe korte stop werd.
Daarnaast werd Jan-Dick Leurs de belangrijkste startende werper.
In 1968 werden Ferry de Clercq, Harry van der Vaart en Steef van der Sluis vaste spelers.
Leo speelde ook weer regelmatig op de korte stop.
In dit seizoen veroverde Nicols zijn tweede landstitel.
Aanvankelijk liet Leo Kops doorschemeren dat hij zou stoppen, maar hij keerde in 1969 toch weer terug.
In februari van dat jaar werd Leo door de Koninklijke Nederlandse Honkbal Bond onderscheiden.
Hij ontving het Bondsonderscheidingsteken, net zoals Dolf de Zwart en Rob Hoffmann.
Zij werden onderscheiden voor hun sportiviteit op en buiten het veld.
In 1970 werd Leo Assistent Coach van Ben Tromp en was hij van plan niet meer te spelen.
In februari kondigde Johnny Jonkers echter aan dat hij een voetbalcontract zou tekenen bij RCH in Heemstede.
Jonkers was in 1969 koploper in de competitie met tien homeruns.
Bij RCH zou hij Johan Neeskens opvolgen, die naar verwachting naar een grotere club zou vertrekken.
Neeskens, die in 2024 overleed, groeide uit tot één van de beste Nederlandse voetballers en speelde onder andere voor Ajax (1970-1974) en FC Barcelona (1974-1979).
Met het vertrek van Jonkers keerde Kops toch weer terug naar de korte stop-positie.
Tot zijn nieuwe teamgenoten behoorden Nol Beenders, Fokke Jelsma en Dassie Rasmijn.
Nicols werd voor de derde keer Nederlands kampioen.
Jonkers keerde in 1971 terug bij Nicols.
Ook in 1970 (en eveneens in 1971) is Leo Kops Assistent Coach van de Nederlandse Bond, samen met Cees de Bruin.
Zij voegen zich bij Wim Geestman sr., Cees Herkemij, Fokke Jelsma en Dolf de Zwart, die al in 1969 waren aangesteld om Charles Urbanus sr. te assisteren tijdens trainingen van de Nationale Jeugdteams.
...Team-captain Leo Kops (met de trofee) viert feest samen...
...met Ton Terneuzen, Boudewijn Maat, Jan Molleman, Joop Schuitemaker,...
...Dolf de Zwart en Jan-Dick Leurs nadat Haarlem Nicols...
...in 1966 de Europa Cup heeft gewonnen...
(© Foto: onbekende fotograaf) |
Na in 1970 en 1971 assistent te zijn geweest van Ben Tromp, is Leo Kops in 1972 Hoofd Coach van Haarlem Nicols en wordt geassisteerd door playing Herman Beidschat (pitching) en Boudewijn Maat (hitting).
Tot de nieuwe vaste spelers in 1972 behoren Arnoud Blom, Ton de Jager, Leo Naaktgeboren en Joop Peeters.
In 1972 leidt Kops Nicols als nieuwe Hoofd Coach naar de allereerste Holland Series, maar de Haarlemse ploeg verliest de best-of-five serie tegen Sparta.
In 1973 wordt Kops geassisteerd door Dolf de Zwart.
Halverwege het seizoen stappen zij echter beiden op als coach.
De Amerikaanse speler Darryl Southwick neemt het stokje over, met teamgenoot Jack Leurs (de broer van Jan-Dick) als zijn assistent.
Zoals gezegd, toonde Leo Kops vanaf het begin zijn verdedigende kwaliteiten en hij staat algemeen bekend als de beste korte stop van zijn tijd.
En dat werd ook opgemerkt door de bondscoaches.
Leo Kops debuteerde in 1957 in het Oranje-team, toen het team werd geleid door Henk Keulemans, die zelf ook meespeelde.
Leo debuteerde samen met zijn EDO-teamgenoten Piet de Nieuwe en Dolf de Zwart.
In dat jaar nam Leo deel aan het chaotische Europees Kampioenschap in Mannheim, in het toenmalige West-Duitsland.
Ondanks allerlei organisatorische problemen veroverde Nederland de titel.
Als Europees kampioen werd Nederland uitgenodigd voor de Global World Series in Detroit.
Leo was één van de spelers die met het team naar de USA reisde.
In 1958 veroverde Kops opnieuw een Europese titel toen het toernooi werd georganiseerd in Amsterdam.
Leo speelde niet mee, omdat hij herstellende was van een gebroken kuitbeen, een blessure die hij had opgelopen tijdens het voetballen.
Desondanks maakte hij wel deel uit van het team als één van de spelers.
In 1960 werd Ron Fraser de eerste Amerikaanse bondscoach van het Nederlands Team.
In juni van dat jaar speelde het team de tweede van de twee jaarlijkse wedstrijden tegen België.
In Antwerpen boekte Nederland een verpletterende overwinning van 43-5 op 35 honkslagen, terwijl de Belgische verdediging 22 fouten maakte.
Leo Kops sloeg 4-uit-8 en leidde de ploeg met acht RBI's, terwijl hij ook nog eens zes punten scoorde.
Han Urbanus sloeg 5-uit-8 en scoorde zeven punten.
Kops en Urbanus waren de enige twee die de hele wedstrijd speelden.
Later in 1960 veroverde Nederland opnieuw een Europese titel in Barcelona (Spanje).
In 1961 reist Leo met het team naar Michigan in de USA, waar ze een reeks wedstrijden spelen tegen de Sullivans.
In de vijfde wedstrijd slaat Leo de enige honkslag voor Nederland.
Leo, Han Urbanus en Henk Keulemans spelen in alle acht wedstrijden.
Een maand na zijn terugkeer uit Amerika neemt Leo met het Nederlands Team deel aan de eerste editie van de Haarlemse Honkbal Week.
In 1962 wordt het Europees Kampioenschap opnieuw in Amsterdam georganiseerd.
Leo verovert zijn vierde titel en wordt uitgeroepen tot MVP vanwege zijn uitstekende verdedigende spel.
Nadat hij in 1963 onder leiding van Bill Arce had deelgenomen aan de tweede Haarlem Honkbal Week, maakte Leo in 1964 deel uit van een ander succesvol team toen Nederland opnieuw een Europese titel veroverde.
Ditmaal in Milaan (Italië) met Archie Allen als nieuwe Hoofd Coach.
In de beslissende wedstrijd tegen Italië (3-1 overwinning) scoorde Leo het eerste punt op een klap van Han Urbanus.
In 1965 veroverde Nederland, onder leiding van Glenn Gostick, zijn zevende opeenvolgende Europese titel in de Spaanse hoofdstad Madrid, de zesde voor Leo.
In 1966 is Howard Fetz de nieuwe Amerikaanse bondscoach van het Nederlands Team.
Maar er is geen klik tussen Fetz en de spelers.
Tijdens de Haarlemse Honkbal Week ontstaat er veel spanning en Leo verlaat het team.
Hij keert het volgende jaar niet meer terug in Oranje.
In zijn tien jaar in het Nederlands Team speelt Leo Kops in 43 officiële interlandwedstrijden.
...Leo tijdens een reünie van oud-internationals...
...tijdens het World Port Tournament 2011 in Rotterdam...
...Vanaf links: Simon Heemskerk, Ton Bodaan, Boudewijn Maat,...
...Ruud Zijlstra, Hudson John, Karel Crouwel en Leo Kops...
(© Foto: Marco Stoovelaar) |
Na zijn jaren bij Haarlem Nicols is Leo Kops in 1975 coach van Eerste Klasser Thamen.
Eén van zijn spelers is voormalig Hoofdklasse-speler Peter van 't Klooster, de vader van de latere langdurige Hoofdklasse-speler en international Dirk van 't Klooster.
Eerder, toen hij zelf voor Nicols speelde, coachte Leo al het honkbalteam van SC Haarlem in 1968.
En in 1969 leidde hij de trainingen van HCTIW, dat gecoached werd door Henny Roerdink.
Later in de jaren zeventig is Leo Kops zelf weer actief als speler, als pitcher in het herensoftbalteam van Kennemerland.
In de jaren tachtig keerde Leo weer terug naar coaching.
In 1986 en 1987 was hij Hoofd Coach van RCH in de Eerste Klasse.
En in 1989 deelde Leo de coachrol met Ruud Zijlstra bij OVVO, eveneens in de tweede hoogste afdeling.
Leo's zoon Roger trad in de voetsporen van zijn vader.
Hij werd een succesvolle en effectieve pitcher, een positie die zijn vader aanvankelijk ook bekleedde.
Roger begon met honkbal bij Kinheim, speelde één seizoen voor Thamen en maakte vervolgens zijn debuut in de Hoofdklasse bij RCH in 1997.
Na één seizoen bij ADO speelde Roger sinds 2000 meerdere seizoenen voor Hoofddorp Pioniers.
Hij was ook pitcher in het Nederlands Team van 2002 tot 2005 en won de Europese titel in 2003.
Van 2019 tot 2021 was Roger samen met Mark Duursma General Manager van Pioniers.
Enkele jaren geleden verhuisden Leo en zijn vrouw Martha (met wie hij 64 jaar getrouwd was) naar Hoofddorp.
De afgelopen jaren waren ze vaste bezoekers van Pioniers-wedstrijden, Leo altijd met een Pioniers-pet op, maar ze bezochten ook wedstrijden van RCH.
Leo was ook een frequente bezoeker van de Haarlemse Honkbal Week en woonde altijd reünies van oud-spelers van het Nederlands Team bij.
Leo Kops was altijd opgewekt en trad nooit op de voorgrond.
Hij speelde in een zeer succesvolle periode van het Nederlandse honkbal en zal voor altijd 'De Stofzuiger' blijven.
Leo zal door velen van ons gemist worden.
De webmaster van Grand Slam * Stats & News condoleert Leo's vrouw Martha, dochter Denise, zoon Roger, schoonzoon Robert, schoondochter Nanda, kleinkinderen Jamie, Ralph en Zara, overige familie en vrienden en wenst hen veel sterkte met dit grote verlies.
(2 oktober)
| 
